पाँच लाखभन्दा माथिको नगद कारोबार अब निषेध !

०१ माघ ०८२|काठमाडौँ |
नगद कारोबारलाई क्रमशः नियन्त्रण गर्दै डिजिटल तथा औपचारिक वित्तीय प्रणालीलाई बलियो बनाउने लक्ष्यसहित नेपाल राष्ट्र बैंकले तोकेको ५ लाख रुपैयाँसम्मको नगद कारोबार सीमा आजदेखि औपचारिक रूपमा कार्यान्वयनमा आएको छ।

अब बैंक तथा वित्तीय संस्थामार्फत हुने ५ लाख रुपैयाँभन्दा बढीको कुनै पनि आर्थिक कारोबार नगदमा गर्न पाइने छैन। यस्तो कारोबार अनिवार्य रूपमा चेक, बैंक ट्रान्सफर वा अन्य विद्युतीय माध्यम बाट मात्रै गर्नुपर्नेछ।

केन्द्रीय बैंकले गत २०८२ साल पुस २५ गते बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूलाई निर्देशन जारी गर्दै चेक क्लियरिङ तथा भुक्तानीसम्बन्धी व्यवस्थामा परिमार्जन गरेको थियो। सोही निर्देशनअनुसार आज माघ १ गतेदेखि नयाँ व्यवस्था लागू भएको हो।

नयाँ व्यवस्थासँगै:ठूला कारोबार नगदबाट हट्ने,बैंकिङ प्रणालीमार्फत हुने,कारोबारको ट्रेस (traceability) बढ्ने,सम्पत्ति शुद्धीकरण र कर छलिको जोखिम घट्ने,डिजिटल भुक्तानी प्रणालीको प्रयोग विस्तार हुने बिश्वास गरिएको छ |

यो व्यवस्थाले विशेष गरी:व्यवसायी, ठेकेदार, जग्गा,घर कारोबार गर्नेहरू,सुनचाँदी, अटोमोबाइल, निर्माण सामग्री जस्ता नगद कारोबार बढी हुने क्षेत्र,ठूला रकममा लेनदेन गर्ने व्यक्ति तथा संस्थाहरूलाई प्रत्यक्ष असर पार्नेछ।

केही व्यवसायीहरूले नगद कारोबारमा सीमा लगाउँदा कारोबार कठिन हुने भन्दै चिन्ता व्यक्त गरेका छन्। तर अर्थविद्हरू भने यसलाई:कर प्रणाली मजबुत बनाउने,अवैध कारोबार नियन्त्रण गर्ने,औपचारिक अर्थतन्त्र विस्तार गर्ने अवसरको रूपमा हेर्नुपर्ने बताउँछन्।